Hart, vaten en longen bij de Chronisch ZorgNet fysiotherapeut

Aandoeningen van hart, vaten en longen hebben een ding gemeen: een gezonde leefstijl en veel bewegen helpt.  Maar bewegen is lastig, eng, pijnlijk, benauwd. Hoe moet je dan meer gaan bewegen? En een gezonde leefstijl is toch niet vol te houden? FysioAlign is aangesloten bij Chronisch ZorgNet en kan u hierbij goed op weg helpen met specialistische kennis en ervaring. Lees hier verder hoe.

Hart

Hartrevalidatie: iedereen met hartklachten die behandeld wordt door de cardioloog kan in aanmerking komen voor hartrevalidatie. Juist hartaandoeningen maken mensen onzeker en angstig: wat kan en mag ik nog doen, is het gevaarlijk wat ik doe, hoe moet het met mijn gezin en mijn werk? Ook komen stemmingsveranderingen vaak voor zoals prikkelbaarheid, snel geëmotioneerd zijn, onrust en angst. Allemaal heel normaal en begrijpelijk. Hartrevalidatie helpt om meer vertrouwen te krijgen in het eigen lijf en te ontdekken waar de grenzen liggen.

Bij het ontwikkelen van een hartaandoening kan leefstijl een rol spelen. Risicofactoren zijn onder andere stress, hoge bloeddruk, verhoogd cholesterol, verhoogde bloedsuikers, overgewicht, roken, te weinig bewegen, ongezonde voeding en alcoholgebruik. Tijdens de hartrevalidatie wordt ook aandacht besteed aan deze risicofactoren en leert u hoe u daarmee om kan gaan.

Zo gaat dat in zijn werk: u maakt een afspraak bij FysioAlign nadat de cardioloog u heeft doorverwezen. In het eerste gesprek maken we kennis en bespreken we wat uw wensen en verwachtingen zijn wat betreft het beweegprogramma. Aan de orde komen dan uw huidige conditie, uw leefstijl en wat u graag wil bereiken. We bespreken ook de haalbaarheid daarvan. Vervolgens doet u een aantal testen die het uitgangspunt vormen voor de training.

Het trainingsprogramma wordt vervolgens opgesteld aan de hand van uw wensen, uw trainingsdoelen, de uitkomst van de testen en eventuele comorbiditeit.

Het programma richt zich op:

  • het ontwikkelen en onderhouden van een actieve leefstijl
  • het vergroten van uw uithoudingsvermogen
  • het vergroten van spierkracht en spieruithoudingsvermogen
  • gewichtsvermindering, bestrijden van hoge bloeddruk en verlagen van een verhoogde cholesterolspiegel

 

Dit kunnen we doen door:

  • trainen van het uithoudingsvermogen
  • het trainen van lokale spierkracht en spieruithoudingsvermogen
  • beweeg- en voedingsadvies, gericht op afvallen, bestrijden hoge bloeddruk en verlagen cholesterolspiegel
  • functioneel trainen
  • deelnemen aan het wandelprogramma FitStap

 

Uiteindelijk is het de bedoeling dat u zelfstandig kunt blijven bewegen zonder supervisie van de fysiotherapeut.

NB Hartrevalidatie kan alleen op verwijzing van de cardioloog en met een overdracht van het  ziekenhuis waar u behandeld bent!

Vaten

Vettige bestanddelen uit het bloed zoals cholesteroldeeltjes die zich nestelen zich in de vaatwand vormen een plaque in de binnenwand van de slagader. De binnenste vaatwand groeit hierdoor naar binnen. Dit is slagaderverkalking. Het gevolg is een vernauwde slagader. Door de vernauwing kan er minder bloed naar de spieren. Wanneer iemand met slagaderverkalking in de benen zich inspant krijgen de spieren te weinig zuurstof en ontstaan er pijnklachten en/of kramp in één of beide benen. Zodra de inspanning stopt verdwijnen de pijnklachten weer. Etalagebenen, ook wel Perifeer Arterieel Vaatlijden (PAV) genoemd, worden veroorzaakt door slagaderverkalking.

 

Helaas zit slagaderverkalking niet alleen in de benen. Slagaderverkalking kan in alle vaten van het lichaam ontstaan. Zoals bijvoorbeeld in de:

  • halsslagaders (waardoor een groot risico op een herseninfarct)
  • kransslagaders rond het hart (waardoor er een groot risico is op een hartinfarct)We spreken dan van een systeemziekte: het betreft het gehele vaatstelsel. De medische term voor etalagebenen is claudicatio intermittens, letterlijk vertaald: “intermitterend hinken”.

 

Wat kan je er aan doen? Met behulp van gesuperviseerde looptherapie(GLT)  kunt u leren om langer, verder en sneller te wandelen. Voordeel daarvan is dat de kleine bloedvaten in de benen beter worden gebruikt en de spieren beter doorbloed raken. Uit recent onderzoek blijkt dat dotteren vaak niet meer nodig is. Daarom wordt de gesuperviseerde looptherapie altijd voorgeschreven voordat overgegaan wordt tot dotteren. De grootste risicofactor voor etalagebenen (PAV) is roken, stoppen met roken is daarom erg belangrijk en daar wordt ook veel aandacht aan besteed.

GLT bestaat uit 3 fasen. Gedurende de eerste vier weken van de fysiotherapeutische behandeling vinden er gemiddeld drie sessies per week plaats, daarna volstaan twee sessies per week tot de 4e maand. Van maand 4 t/m 12 van de behandelperiode vinden er gemiddeld één tot twee sessies per maand plaats. Dit behandelschema (37 sessies in het eerste jaar) is richtinggevend. Na het eerste jaar vindt elk kwartaal (vier keer per jaar) een controle plaats.

Een GLT traject heeft alleen zin als je structureel meer gaat bewegen en stopt met roken. En dit ook volhoudt. Daarom wordt de looptherapie altijd gecombineerd met leefstijlbegeleiding. Zo wordt de kans verkleind dat de klachten weer terug komen en het risico op andere hart- en vaatziekten weer toeneemt.

De resultaten van zo’n intensief GLT traject met leefstijlbegeleiding zijn zeer positief! Ongeveer 2/3 van de patiënten kan zijn/haar gewenste activiteiten na afloop van een traject GLT weer uitvoeren.

Behandeling van etalagebenen met GLT, kan alleen met een verwijzing van de huisarts of de vaatchirurg. De  mate van afsluiting(Fontaine) moet vermeld staan op de verwijzing

Longen

COPD is een longaandoening die bestaat uit chronische bronchitis en emfyseem. Veelvoorkomende klachten bij COPD zijn: chronisch hoesten, kortademigheid, benauwdheid, vermoeidheid, verminderde inspanningsmogelijkheden, toenemende moeite met dagelijkse handelingen zoals wandelden op het tempo van leeftijdsgenoten, traplopen, huishoudelijke taken of het uitvoeren van hobby of werk. Omdat lichamelijke inspanning onprettig is, gaan mensen met COPD steeds minder bewegen.  Minder bewegen leidt tot afname van conditie en spierkracht. En omdat je bij afgenomen conditie en spierkracht sneller klachten krijgt, is de cirkel rond. Het moge duidelijk zijn dat dit een ongewenste situatie is met verstrekkende gevolgen. Ruim één derde (37%) van de patiënten met COPD is deels of volledig arbeidsongeschikt. Daarnaast lopen deze patiënten een verhoogd risico op ziekenhuisopnames en heropnames ten gevolge van longaanvallen. Meer dan 50% van de patiënten met COPD wordt binnen één jaar na ontslag weer opgenomen.

Wat kan de fysiotherapeut doen voor mensen met COPD? Er zijn drie belangrijke aangrijpingspunten. Ten eerste de lichamelijke activiteit. Het activiteitenniveau is bij het merendeel van de patiënten met COPD lager dan dat van de algemene populatie. Het behalen van de gezondheidsnorm (Nederlandse Norm Gezond Bewegen) is voor veel patiënten niet haalbaar. Maar ongeacht het beginniveau leidt een vergroting van het dagelijks aantal stappen met 600-1100 stappen tot een afname van het risico op een ziekenhuisopname als gevolg van een longaanval.

Ten tweede de lichamelijke capaciteit, de mogelijkheden om in het dagelijks leven te kunnen functioneren. Dat doen we door training. Fysieke training zorgt ook voor een afname van symptomen als kortademigheid, vermoeidheid, angst en depressie en voor een toename in de kwaliteit van leven, ook al verbetert de longfunctie op zich niet.

Ten derde kunnen ademhalingstechnieken en ademspiertraining effectief ingezet worden om kortademigheid te verminderen en het beteren van fysieke activiteit te ondersteunen

Veel leefstijlfactoren zoals roken, voeding en beweging hebben invloed op het ontstaan en het verloop van COPD en de bijkomende aandoeningen. Stoppen met roken, de juiste medicijnen, goede voeding en voldoende beweging zijn factoren die men zelf in de hand heeft. Daarom behoren deze leefstijlfactoren tot de belangrijke aandachtspunten in de behandeling bij de fysiotherapeut.

Behalve de COPD patiënten kunnen ook andere longpatiënten terecht bij de fysiotherapeut. Er zijn veel verschillende longziekten met elk een andere oorzaak of beloop, zoals astma, interstitiële of restrictieve longaandoeningen. Verschillende diagnoses van longaandoeningen kunnen behandeld worden door de fysiotherapeut aangesloten bij Chronisch ZorgNet en gespecialiseerd in de behandeling van longpatiënten. Behalve beweegtherapie voor COPD-patiënten zijn dat bijvoorbeeld ook training voor en na longtransplantaties en tijdens de palliatieve fase van longaandoeningen.

Voor fysiotherapie bij longaandoeningen heeft u een verwijzing van huisarts of longarts nodig.

 

Het beweegprogramma wordt opgesteld aan de hand van de wensen van de patiënt, de individuele trainingsdoelen en eventuele comorbiditeit, met als mogelijke trainingsdoelen:

  • het ontwikkelen en onderhouden van een actieve leefstijl
  • het vergroten van het maximale aerobe uithoudingsvermogen
  • het vergroten van de kracht van lokale spiergroepen en het spieruithoudingsvermogen
  • gewichtsvermindering, bestrijden van hoge bloeddruk en verlagen van een verhoogde cholesterolspiegel

 

Dit kan bereikt worden door:

  • het vergroten van het maximale aerobe uithoudingsvermogen
  • het trainen van lokale spierkracht en spieruithoudingsvermogen
  • beweeg en voedings advies, gericht op afvallen, bestrijden hoge bloeddruk en verlagen cholesterolspiegel
  • functioneel trainen

 

Het uiteindelijke doel is uitstroom naar het reguliere beweeg- en sportaanbod, dat wil zeggen zelfstandig bewegen zonder supervisie van de fysiotherapeut. Hiervoor zijn uitstroomcriteria opgesteld.

Bekijk ook: Chronisch ZorgNet

Referenties

Prettige en persoonlijke manier van behandelen

Weet veel, kan mij zo nodig een oppepper geven

Deskundige behandelingen in een ontspannen sfeer

Professionele vakvrouw die weet waar ze over praat

Top